Welke vaccinaties zijn verplicht of aanbevolen voor jouw bestemming? Alles over malaria, het gele boekje en gezond blijven.
Veel reizigers wachten te lang met het regelen van vaccinaties. Sommige vaccins vereisen meerdere doses die weken tot maanden uit elkaar liggen. Je lichaam heeft ook tijd nodig om immuniteit op te bouwen. Plan een consult minimaal zes tot acht weken vóór vertrek — bij de huisarts of de GGD-reizigerskliniek.
De GGD bekijkt ook of je basisvaccinaties nog actueel zijn. Denk aan DTP (difterie, tetanus, polio) en mazelen. Veel volwassenen hebben een herhaaldosis nodig die ze jaren geleden al hadden moeten halen.
Onderstaand overzicht geeft een globaal beeld van de aanbevolen en verplichte vaccinaties per regio. Het is uitdrukkelijk geen medisch advies — de exacte aanbevelingen hangen af van je bestemming, reisroute, verblijfsduur en persoonlijke gezondheidssituatie. Raadpleeg altijd een arts of de GGD voor persoonlijk advies.
| Regio | Verplicht* | Aanbevolen | Malaria |
|---|---|---|---|
| West-Europa | — | Basisvaccinaties up-to-date houden | Geen risico |
| Oost-Europa & Balkan | — | Hepatitis A, teken-encefalitis (TBE) bij natuur | Geen risico |
| Noord-Afrika Egypte, Marokko, Tunesië |
— | Hepatitis A, tyfus, rabies (bij langverblijf) | Beperkt risico |
| Sub-Sahara Afrika Tanzania, Kenia, Rwanda |
Gele koorts (sommige landen) | Hepatitis A & B, tyfus, rabies, meningokokken, polio | Hoog risico |
| Zuidoost-Azië Thailand, Vietnam, Indonesië |
— | Hepatitis A & B, tyfus, Japanse encefalitis, rabies | Afhankelijk van gebied |
| Zuid-Azië India, Nepal, Sri Lanka |
— | Hepatitis A & B, tyfus, Japanse encefalitis, rabies, polio | Risico in delen |
| Latijns-Amerika Brazilië, Peru, Ecuador |
Gele koorts (bij bezoek Amazone) | Hepatitis A & B, tyfus, rabies | Risico in delen |
| Midden-Oosten Jordanië, Oman, Saoedi-Arabië |
Meningokokken (Mekkabedevaart) | Hepatitis A, tyfus, rabies | Beperkt risico |
| Oceanië Australië, Nieuw-Zeeland |
— | Hepatitis A (routineadvies) | Geen risico |
Voor sommige landen in Afrika en Zuid-Amerika is een geldig gele koortsattest verplicht om het land in te reizen. Dit geldt ook als je via een tussenstop door een gele koortsland reist. Zonder het gele boekje kun je worden geweigerd of worden gevaccineerd op het vliegveld — in minder hygiënische omstandigheden.
Malaria is een levensgevaarlijke infectieziekte die wordt overgedragen door de vrouwelijke Anopheles-mug. De ziekte komt voor in grote delen van Sub-Sahara Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Er bestaat geen vaccin dat volledige bescherming biedt — preventie bestaat uit een combinatie van muggenbestrijding en preventieve medicatie.
De ziekte kan binnen 24 tot 72 uur na de eerste symptomen levensbedreigend worden. Koorts na terugkeer uit een malariagebied is een medische noodtoestand totdat het tegendeel is bewezen. Ga direct naar een arts of spoedeisende hulp — ook als je medicatie hebt geslikt.
Er zijn drie veelgebruikte soorten malariaprofylaxe beschikbaar in Nederland. Welk type het meest geschikt is, hangt af van je bestemming, reisduur, gezondheid en eventuele bijwerkingen. Bespreek dit altijd met een arts.
Medicatie alleen biedt nooit honderd procent bescherming. Combineer het altijd met de volgende aanvullende maatregelen om het risico zo laag mogelijk te houden:
Naast vaccinaties en malariaprofylaxe zijn er meer dingen om op te letten als je gezond wilt blijven. Reizigersdiarree, zonuitputting en voedselvergiftiging zijn de meest voorkomende gezondheidsproblemen — maar vrijwel allemaal te voorkomen met de juiste voorzorgen.
Dit oude reizigersgezegde geldt nog steeds. Eet alleen vers bereid, gaar voedsel. Vermijd rauw vlees, ongepasteuriseerde zuivel, ijsklontjes en voorgesneden fruit van straatverkopers in risicogebieden.
Combineer je gezondheidsvoorbereiding met een goede reisverzekering die medische kosten en repatriëring dekt. Controleer ook je documenten: een geldig paspoort en visum zijn net zo essentieel als je vaccinatiebewijs.
Snel antwoord op de meest gestelde vragen over vaccinaties en gezondheid op reis.
Gele koorts-vaccinatie is verplicht voor reizigers naar bepaalde landen in Afrika en Zuid-Amerika. Alle overige aanbevolen vaccinaties (hepatitis A/B, tyfus, tetanus) zijn niet verplicht maar wel sterk aanbevolen afhankelijk van de bestemming.
Plan een afspraak bij de reiskliniek minimaal 6 tot 8 weken voor vertrek. Sommige vaccinaties bestaan uit meerdere prikken met weken ertussen, en de opbouw van immuniteit kost tijd.
Malariaprofylaxe is nodig bij reizen naar delen van Sub-Sahara Afrika, Zuid-Azië, Centraal-Amerika en sommige Pacifische eilanden. Raadpleeg je reiskliniek of huisarts voor de juiste middelen per bestemming.
De basisverzekering vergoedt geen reisklinieken of reisspecifieke vaccinaties. Via de aanvullende verzekering worden sommige vaccinaties deels vergoed. Check je polisvoorwaarden of neem contact op met je verzekeraar.